Gaya ng Liwanag, ni Jaime Saenz

Salin ng “Como una luz,” ni Jaime Saenz ng Bolivia
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Gaya ng Liwanag

Sa oras ng paghihingalo ng bituin,
tititigan ko ang langit na kumukutitap sa piling mo.
Tahimik at gaya ng liwanag
ang hinihimlayan ng linaw ng paglimot
sa aking landas.
Ibinabalik ako ng hininga mo sa tiyaga at lungkot ng lupa.
Huwag nang pahirapin ang sarili sa pagtatakipsilim—
Hayaang makita ko sa kabilang panig mo
kung ano pa ang natitirang mamamatay para sa akin.

Maaliwalas na Gabi, ni Giuseppe Ungaretti

Salin ng “La notte bella,” ni Giuseppe Ungaretti ng Italy
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Maaliwalas na Gabi

Devetachi, 24 Agosto 1916

Anong awit ang umahon ngayong gabi
upang humabi
ng kristal na alingawngaw sa puso
sa piling ng mga bituin

Anong pista ang lumundag
mula sa nagagalak na puso

Naging sanaw ako
ng karimlan

Ngayon, gaya ng sanggol na sumisipsip
sa utong, ako’y kumakagat
sa espasyo

Ngayon, lasing na lasing ako
sa ninanamnam na uniberso

Huwag akong kaawaan, ni Aimé Césaire

Salin ng “N’ayez point pitié de moi,” ni Aimé Césaire ng Martinique, France
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Huwag akong kaawaan

Umusok latian

ang mga imaheng yungib ng walang nakababatid
ay ibinabalikwas sa akin ang tahimik na takipsilim
ng mga halakhak nito

Umusok o latian tayom puso
mga patay na bituing pinakalma ng kahanga-hangang
mga kamay ay sumirit sa himaymay ng aking paningin

Umusok umusok
ang babasaging karimlan ng tinig ko’y nagkalansingan
sa nangagliliyab na lungsod
at ang di-matatakasang lantay ng kamay ko’y tinatawagan
mula sa malayo, sa napakalayo, mula sa minanang lahi
ang matagumpay na sigasig ng asido sa balát
ng búhay—ang latian—

gaya ng ulupong na iniluwal mula sa bulawang lakas
ng karilagan

Aimbukad: Poetry unstoppable

 

Tunog ng Ulan, ni Chu Yohan

Salin ng tula ni Chu Yohan ng Korea
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Tunog ng Ulan

Umuulan.
Marahang ibinukad ng gabi ang pakpak nito,
At bumulong ang ulan sa bakuran
Gaya ng mga sisiw na lihim na sumisiyap.

Gahibla na ang buwang patunaw,
At bumuga-buga ang maligamgam na simoy
Na tila aagos ang bukál mula sa mga bituin.
Ngunit umuulan ngayon sa gabing madilim.

Umuulan.
Gaya ng mabait na panauhin ang pag-ulan.
Binuksan ko ang bintana upang batiin ito
Ngunit palihim na bulong ang natak na ulan.

Umuulan
Sa bakuran, sa labas ng bintana, sa bubóng.
Itinatanim sa aking puso ang masayang
Balitang nalilingid sa lahat: umuulan-ulan!

Sonámbulo at Panggabing Ritwal, ni Yannis Ritsos

Salin ng dalawang tula ni Yannis Ritsos ng Greece
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Ang Sonámbulo at ang Ibang Tao

Hindi siya makatulog sa buong magdamag. Sinundan
niya ang mga yabag ng sonámbulong nasa ibabaw ng bubóng.
Umaalingawngaw ang bawat hakbang nang eternal
sa angkin nitong kahungkagan, mabigat at ibinalot wari
sa kung anong saplot. Tumindig siya sa gilid ng bintana,
naghintay para saluhin sakali’t mahulog ang tinitingala.
Ngunit paano kung mahila siya pababâ sa pagbagsak?
Isang anino ng ibon sa pader? Bituin? Siya? Mga kamay niya?

Narinig ang lagabog sa sementadong daan. Madaling-araw.
Nagbukás ang mga bintana. Kumaripas ang magkakapitbahay.
Ang sonámbulo ay tumakbo pababa sa ligtasan kung may sunog,
upang silipin kung sino kayâ ang nahulog mula sa bintana.

Panggabing Ritwal

Kinitil nila ang tandang, ang púnay, ang kambing. Ipinahid
nila ang sumirit na dugo sa kanilang balikat, leeg, mukha.
Humarap ang isa sa dingding at pinahiran ng dugo ang uten.
Pagdaka’y tatlong babaeng nasa sulok at may puting lambong
ang gumibik na waring pinapaslang. Ang mga lalaki—
na nagtaingang-kawali—ay iginuhit sa sahig sa pamamagitan
ng yeso ang mahahabang sawá at sinaunang mga palaso.
Sa labas, lumagabog ang mga tambol na yumanig sa buong
pamayanan.

Stop weaponizing the law. No to illegal arrest. No to illegal detention. Yes to Filipino. Yes to human rights. Yes to humanity!

Hiwaga ng Langit, ni Max Jacob

Salin ng “Mystère du ciel,” ni Max Jacob ng France
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Hiwaga ng Langit

Pagkauwi ko mula sa sayawan, napaupo ako sa pasamano ng bintana at pinagnilayan ang langit: ang mga ulap ay wari bang malalaking ulo ng mga huklubang lalaking nakaupo sa tabi ng mesa at isang puting ibon na may maririkit na balahibo ang dinala sa kanila. Tumawid sa himpapawid ang dambuhalang ilog. Isa sa matatandang lalaki ay tumitig sa akin. Magsasalita na lámang siya nang biglang mawalan ng gana, at naiwan ang mga dalisay na bituing kumikislap-kislap.

Tardiya, o Ang Awit ng Pangangaso, ni Abd-al Wahhāb al-Bayātī

Salin ng “Tardiyyah” ni Abd-al Wahhāb al-Bayātī ng Iraq
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Tardiya, o Ang Awit ng Pangangaso, ni Abd-al Wahhāb al-Bayātī

Nalunod sa ulop ang kunehong takot na takot.
Nilapa ito ng mga aso at winarat ang mga buto.
Mangangaso, magkano mo ba ipinagbibili
ang isang katibayan ng pagsilang?
Si Katerina, na bagong panganak pa lamang,
ay yumao, at ang sindak na kuneho’ y naghinaw
sa dugo mula sa mga kalmot ng aso’t talahib.
Ang huklubang lalaking bulag ng al-Ma’arrah
ay tumingala’t binuksan sa tiim na titig ang langit
nang hitik sa pang-uuyam.
Lumipas ang tag-araw, at sa pagsapit ng taglagas
ay nagkumot ng mga tuyong dahon ang gubat.
Ganito ba humahagulgol ang magkasintahan,
ganito ba malunod sa malawak na lawa ang araw
at lumipad papalayo ang mga ibon,
at mamatay ang isang nangangatal na kunehong
niyayapakan ng mangangasong tigmak sa dugo
ang mga paa ng kaniyang magilas na kabayo?
Hinila ba nang patayo si Lorca noong isilang siya?
Kumaripas ng takbo ang mga aso, at nagsisitahol
sa harap ng among berdugo.
Ito ba ang hapdi ng pagdurusa?
“At itong mga bilangguan at tanikala, o Khayyām,
ay katibayan ba ng pagsilang ng aming mga araw?”
Naduwag ako’t umisip ng palusot, at nakita ko
sa espehismo ang mukha ng kamatayan.
Kawawa naman itong palaboy na pitho!
Natutulog siya sa mga tabi ng tarangkahan,
at mula sa dilim ay iniabot niya ang mga kamay
sa akin, at binasa nang pabaligtad ang almanake
sa pabulong, mahinang paraan:
“Ginoo, ipinahiwatig ng mga bituin sa akin,
na mag-ingat, mag-ingat kayo sa paghagibis!
Nasa harapan ninyo ang dagat, at nasa likuran
ang mga kaaway na handang manambang,
at kahit saan ay kubkob kayo ng kamatayan.”
Ngunit ngayong gabi, lumaklak tayo ng alak
hanggang ang may-ari ng taberna ay madupilas
at mahulog sa malamig na sanaw ng panahon.

Stop weaponizing the law. No to illegal arrest. No to illegal detention. No to extra-judicial killing. No to foreign invasion. Yes to human rights. Yes to humanity.

Makalipas ang Dilubyo, ni Pierre-Jean Jouve

Makalipas ang Dilubyo

Salin ng “Après le deluge,” ni Pierre-Jean Jouve ng France
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Patunáw ang buwan, at ang Setyembre’y maringal.
Walang tinag ang mga bundok sa liwanag nito
Mabilis dumilim ang mga anino at nakahimlay
Ang pinong bulawan sa halamanan. Kahapon
Ang pangwakas na init ay naupos na pader ng dilim
Nang gabing naglaho ang ningning ng mga bituin,
Na ang simoy at katamihikan ay huni ng kamatayan.

Stop weaponizing the law. No to illegal arrest. No to illegal detention. No to extra-judicial killing. Uphold human rights at all costs!

Walang Bituin, ni Vicente Aleixandre

Salin ng “No Estrella,” ni Vicente Aleixandre mula sa Espanya.
Salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo mula sa Filipinas.

Walang Bituin

Sino ang nagsabing ang katawan
na hinubog ng mga halik ay kumikislap
nang sukdol gaya ng buntala
ng kaligayahan? O aking bituin,
bumaba ka! Ang iyo nawang liwanag
ay maging lamán, maging lawas, dito
sa ibabaw ng damuhan. Maangkin
nawa kita sa wakas, pumipitlag sa uway,
talâng bumulusok nang wagas sa lupa,
at nang dahil sa aking pagmamahal
ay isasakripisyo ang iyong dugo’t liwanag.
Hindi, huwag, o aking paraluman!
Dito, mapagkumbaba’t masasalat
na naghihintay sa iyo ang lupain!
Dito, isang lalaki ang umiibig sa iyo.

Daga at Dalawang Pirasong Prosa, ni Georg Trakl

Mga tula ng makatang Austríyako na si  Georg Trakl.
Salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo.

MGA DAGA

Sa bukirin, kumikislap ang puting buwan ng taglagas.
Bumabagsak ang mga kagila-gilalas na anino sa bubungan.
Umiiral ang katahimikan sa mga hungkag na bintana;
at mula roon, lumalabas nang marahan ang mga daga
na pawang kung saan-saan sumusuot, umiik-ik,
at sinusundan ang mga ito ng abuhing halumigmig
mula sa umaalingasaw na kubeta, at sumisinghot-singhot:
Sa halumigmig, nanginginig ang gamultong sinag-buwan.
Masiglang umiingit ang mga daga na parang nababaliw
at pinupuno saka ginagambala ang mga bahay at kamalig
na umaapaw sa mga prutas at butil.
Nakikipag-away ang malamig na simoy sa katahimikan.

DALAWANG PIRASONG PROSA

I
Gabi ng Taglamig

Umuulan ng niyebe. Lampas ng hatinggabi, ikaw na lango sa biyoletang alak ay iniwan ang madilim na silungan ng mga lalaki at ang mapulang apoy ng kanilang mga siga. Ay, ang dilim ng gabi.

Itim na yelo. Matigas ang sahig, at ang hangin ay mapakla ang lasa. Lumilikha ng malas na hulagway ang iyong mga bituin. Sa matigas na paglakad, tinahak mo ang gilid ng riles nang malalaki ang mata, gaya ng kawal na sumusugod sa maitim na pugad ng masinggan. Sugod!

Mapait na niyebe at buwan.

Isang pulang lobo ang sinasakal ng anghel. Kumikiskis ang mga hitang bahagi ng pantalon mo habang lumalakad ka, gaya ng asul na yelo; at ang ngiting nababalot ng pagdurusa at pagmamalaki ang nagpatigas ng iyong mukha; at namumuti ang iyong noo bago ang lubos na pagtigas ng helada, o kung hindi’y tahimik itong tutungó sa natutulog na panggabing taliba, na nakasalampak sa kaniyang kahoy na kanlungan.

Yelo at usok.

Lumiliyab ang puting damit ng mga bituin sa iyong may saplot na balikat, at ang lawin ng Diyos ay pinipilas ang himaymay ng matigas mong puso.

Ay, ang mabatong buról. Natutunaw ang malamig, nalimutan, at tahimik na lawas sa pinilakang niyebe. Itim ang pagtulog. Sa matagal na panahon, sinusundan ng tainga ang daloy ng mga bituin pababa sa yelo. Nang magising ka, kumakalembang ang mga batingaw ng simbahan. Sa labas ng pinto sa gawing silangan, ang kulay rosas na araw ay lumalakad sa pinilakang liwanag.

II
Mula sa Pagbubunyag at Kabiguan

Bumaba ako sa matinik hagdan nang pinilakan ang talampakan, at lumakad papasok sa puting silid. Tahimik na tumanglaw ang lampara, at binalutan ko ng biyoletang tela ang aking ulo nang walang imik; at ang lupa’y isinuka ang katawang tila mula sa bata, ang nilalang ng buwan, na marahang lumakad papalabas ng karimlan ng aking anino, na may mga baling braso. Lumubog palayo ang mabatong talón, ang makukulot na yelo.

Mga bilanggo ng digmaan

Mga bilanggo ng digmaan, guhit ng di-kilalang tao na natagpuan sa kuwartel ng mga kawal sa Cabanatuan.