Bigo akong nangingibang-bayan, ni Abdellatif Laâbi

Salin ng “En vain j’émigre,” ni Abdellatif Laâbi ng Morocco
Salin sa pandaigdigang Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Bigo akong nangingibang-bayan

Bigo akong nangingibang-bayan
umiinom ako ng kape sa bawat lungsod
at nilulunok ang nababatong mukha ng weyter
Ang halakhak sa kabilang mga mesa
ay binubulabog ang musika ng gabi
Isang babae ang naglakad sa huling pagkakataon
Bigo akong nangingibang-bayan
at tinitiyak ang sariling alyenasyon
Tanaw ko ang parehong gasuklay na buwan
pagtingala sa kung saang langit
at ang mapaggiit na pananahimik ng mga bituin
Nagsasalita ako sa sari-saring wika at panawagan
ng iba’t ibang hayop kahit pa natutulog
Ang silid kung saan ako nagigising
ay ang parehong silid noong ako’y isinilang
Bigo akong nangingibang-bayan
Umiilap sa akin ang lihim ng mga ibon
gaya ng pagkamagneto ng aking maleta
na kusang nagbubukas nang bigla
sa bawat antas ng mga paglalakbay

Advertisements

Lovely, ni Roberto T. Añonuevo

Lovely

Roberto T. Añonuevo

Dumating si Marikit isang hapon
at ikaw na nakapiit sa dilim
ay nagliwanag gaya ng lungsod.
Si Marikit ay sarili mong tinalikdan,
at ngayon ay kausap mong walang kurap.
Gaano man kaikli ang inyong pagtatagpo
ay katumbas ng eternidad.
Iyan ang nadama ng may luhang simoy,
na parang kaganapan ng kalayaan—
at kaganapan ng payak na pagmamahal.

Ang mga bayang hindi makatarungan, ni Axmed Aadan Afqalooc

Ang mga bayang hindi makatarungan

Salin ng tula ni Axmed Aadan Afqalooc ng Somalia.
Salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo ng Filipinas.

Ang mga bayang hindi makatarungan at laban sa katotohanan
ay ibubunyag ng ating Poon at aagawin ang kanilang kadakilaan.
Ang munting pasiya, na hindi naisip ninuman, ang ikagigiba nila.
Isang maliit na lamok ang sanhi ng pagkamatay ni Namaruude.
Hinukay ng mga daga ang Marraba, at gumuho ang pader sa tubig.
Nalipol ang mga tao ng Caad na itinuring na pambihirang paraiso.
Isang bagyo ang nagwasak sa mga lungsod na sakop ng mga Luude.
Sinumang mapagmataas ay mababatid na mali ang mga akala niya.

sky monument statue blue austria sculpture vienna out crying despair screenshot anger atmosphere of earth computer wallpaper

“Isang Amerikanong Dalangin,” ni Jim Morrison

Salin ng “American Prayer” ni Jim Morrison ng The Doors.
Salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo ng Filipinas.

Isang Amerikanong Dalangin

Jim Morrison

Alam mo ba ang mainit na progreso sa lilim ng mga bituin?
Alam mo bang umiiral tayo?
Nalimot mo ba ang mga susi sa kaharian?
Isinilang ka na ba, at ikaw ba’y buháy?

Muli nating likhain ang diyoses, lahat ng mito ng panahon
Ipagdiwang ang mga simbolo mula sa pusod ng huklubang gubat
Nalimot mo na ba ang mga aral ng sinaunang digmaan?

Kailangan natin ang dakilang bulawang pagtatalik

Naghihiyawan ang mga ama sa mga punongkahoy ng gubat
Ang ating ina ay namatay sa laot

Alam mo bang ibinulid tayo para katayin ng mga payapang admiral
At ang matataba, mababagal na heneral ay nagnanása sa kabataan?

Alam mo bang pinaghaharian tayo ng T.V.?

Ang buwan ay tuyot na dugong halimaw
Ang mga pangkat ng gerilya ay nagsasalsal
Sa katabing panig ng mga lungtiang palumpong
Nagtitipon para sa digmaan ukol sa naghihingalong pastol

O, dakilang Maykapal, bigyan kami ng isang oras para gumanap
Ng sining at gawing ganap ang mga búhay

Ang mga gamugamo at ateista’y kapuwa dibino at yumayao

Nabubúhay tayo’t papanaw, at hindi yaon mawakasan ng kamatayan

Naglalakbay tungo sa higit na Bangungot
At hindi maiwan ang marubdob na bulaklak
At hindi maiwan ang mga puke at burat ng kawalang-pag-asa

Nakita natin ang pangwakas na bisyon sa tulò
Ang bayag ni Columbus ay hitik sa berdeng kamatayan
Hinipò ko ang hita ng dilag, at ngumiti si Kamatayan

Nangagtipon tayo sa loob ng baliw at sinaunang teatro
Para palaganapin ang pagnanasa sa búhay at takasan ang naglisaw
Na karunungan ng mga lansangan
Sinasalakay ang mga kamalig
Ipinipinid ang mga bintana
At tanging isa mula sa hanay ng lahat ang sasayaw at sasagip sa atin
Mula sa dibinong panlilibak ng mga salita

Pinasisiklab ng musika ang temperamento

Nang hayaang palayain ang mga tunay na pumatay sa hari,
Sanlibong salamangkero ang isinilang sa lupain

Nasaan ang mga pistang ipinangako sa atin?
Nasaan ang alak, ang Bagong Alak, na nagwakas sa baging?

“Walang Ngalang Lungsod,” ni Czeslaw Milosz

salin ng “City without a Name,” ni Czeslaw Milosz ng Poland.
salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo ng Filipinas.

Walang Ngalang Lungsod

1.
Sino ang magpaparangal sa walang ngalang lungsod
kung marami ang patay at ang iba’y nagmimina ng ginto
o nagbibili ng mga sandata sa malalayong bayan?

Anong pakakak ng pastol na binalot sa balát ng abedul
ang hihimig ng gunita ng mga naglaho sa Buról Ponarach—
mga paláboy, tagahawan, kapatid ng nalusaw na tirahan?

Ngayong tagsibol, sa disyerto, malayo sa watawat ng kampo,
—sa katahimikang umaabot sa matitigas na batuhan ng dilaw
at pulang kabundukan—naulinig ko sa abuhing palumpungan
ang maiilap na bubuyog.

Sakay ng agos ang alingawngaw at balsa ng mga kahoy.
Isang lalaking nakasombrero at babaeng nakapanyuwelo
ang ubos-lakas na nagtimon sa mabigat na kargamento.

Sa aklatan, sa ilalim ng tore na pintado ng sagisag zodyak,
Sasamyuin ni Kontrym ang kaniyang tabakera at ngingiti
Dahil sa kabila ng Matternich ay hindi lubos na bigo ang lahat.

At sa paliko-likong daan sa gitna ng mabuhanging haywey
ang mga karitong Hudyo ay nagpatuloy habang humuhuni
ang itim na urogalyo sa helmet, na relikya ng Dakilang Hukbo.

2.
Sa Lambak Bangkay, naisip ko ang mga estilo ng buhok,
ang kamay na naglalaro ng ilaw sa Sayawan ng Estudyante
sa lungsod na walang anumang tinig ang makaaabot sa akin.

Hindi nakapagpapatunog ng huling trumpeta ang mga mineral.
Naroon lámang ang kalatíng ng mga butil ng buhaghag na lava.

Sa Lambak Bangkay, kumikislap ang asin sa natuyong lawà.
Ipagtanggol, ipagtanggol ang sarili, wika ng pitlag ng dugo.
Mula kawalang-saysay ng matigas na bato, walang dunong.

Sa Lambak Bangkay, walang lawin o agila ang nasa langit.
Nagkatotoó ang hulà ng hitana. Sa landas na lilim ng arkada,
nagbabása ako ng tula ng kapitpinto, na pinamagatang,
“Ang Sandali ng Diwa.”

Sinipat ko ang salaming retrobisor: doon, may isang lalaki
Na tatlong daang milya ang layò, na hila ang bisikleta paakyat.

3.
Tangan ang mga plawta, sulô, at tambol
na nagpapalagabog ng bum, bum, bum,
tingnan, ang isang yumao sa Istanbul, doon sa unang hanay,
naglalakad siyang hawak ang kamay ng dalaga,
at sa ibabaw nila ay lumilipad ang mga balinsasayaw.

Dala nila ang sagwan o tungkod na pinalamutian ng mga dahon
at pumpon ng mga bulaklak mula sa baybay ng Lawa Lungtian,
habang sila’y palapit nang palapit, pababa sa Kalye Kastilyo.
At pagdaka’y  nawala ang lahat, at puting ulop ang naiwan
sa ibabaw ng Kapisanan ng mga Estudyante ng Umanidades,
Sangay ng Malikhaing Pagsulat.

4.
Sumulat tayo ng mga aklat na katumbas ng buong aklatan.
Dumalaw tayo sa maraming di-maliparang uwak na lupain.
Nabigo tayo sa hindi iilang digmaan.
Hanggang sa mawala tayo, tayo at ang ating Maria.

5.
Pinahalagahan natin nang mataas
Ang pag-unawa at awa.
Ano pa ang natitira?

Kagandahan at ang mga halik,
Kadakilaan at ang mga gawad,
Ano ngayon?

Mga doktor at abogado,
Mga listong komandante,
Nakabaón sa lalim na anim na talampakan.

Mga singsing, piyeles, at pilik,
Mga sulyap sa mga Masa,
Sumalangit nawa.

Matatamis na kambal súso, magandang gabi.
Humimbing sa tanglaw ng liwanag,
Nang walang mga gagamba.

6.
Lumulubog ang araw sa tuktok ng Maalab na Litwanong Bahay
At pinaririkit ang mga tagpo “na likha ng kalikasan”:
Lumalarga ang Wilia[i] sa mga Pino; sa itim na pulut ng Żejmiana[ii];
At hinuhugasan ng Mereczanka[iii] ang báyas[iv]  na malapit
Sa nayon ng Żegaryno[v]. Dinala ng mga katulong ang Tebanong
Kandelabra, at hinila nang isa-isa ang mga kortina, marahan,
Habang, sa pag-aakalang ako ang nauna, hinubad ko ang guwantes,
At nasilayang lahat ng mata ay nakapakò sa akin.

7.
Nang mapawi ko ang dalamhati’t
Kadakilaang aking hinanap,
Na walang dahil upang gawin ko,

Tinangay ako ng mga dragon
Sa mga bansa, baybay, at bundok
Kung ito’y palad, o kung anuman.

Nais ko lamang na maging ako.
Tumagay ako sa may salamin
Saka lumuha sa pagkagago.

Mula sa kuko, uhog at baga,
Atay at tae, hanggang sikmura,
Kanino itong bahay? Ay, akin.

Ano ang bago? Hindi na ako
ang kaibigang dapat ituring.
Hinati ako ng ating oras.

O, monumentong saklob-niyebe,
Heto ang handog. Naglakbay ako
Kung saan-saan at di ko alam.

8.
Wala, nagliliyab, nakasusulasok, maalat, matalas.
Ito ang pista ng Insustansiyalidad.
Sa lilim ng tumpok ng ulap saanman.
Sa look, sa bakood, sa tuyot na batis.
Walang densidad. Walang katigasan ng bato.
Kahit ang Summa ay numinipis na dayami at usok.
At ang mala-anghel na koro ay sakay ng butil
Ng granada, tumutunog bawat sandali, hindi
Para sa atin, bagkus para sa kanilang trumpeta.

9.
Magaan, unibersal, ngunit patuloy nagbabago.
Dahil mahal ko rin ang liwanag, at marahil liwanag lámang.
Anuman ang nakaaakit at kaytaas ay hindi para sa akin.
Kapag naging rosas ang ulap, naiisip ko ang liwanag
Na kapantay ng lupain ng abedul at pino na nababálot
Ng malulutong na líken, sa dapithapon ng taglagas,
Sa ilalim ng mga niyebe kapag ang huling takip ng gatas
Ay nabulok sa mga abeto at umalingawngaw ang tahol
Ng mga áso, at ang mga uwak ay umaali-aligid sa tore
Ng Basilyanong Simbahan.

Hindi maibulalas, hindi mabigkas.
Ngunit paano?
Ang pagkamaikli ng búhay,
Ang pagbilis nang pagbilis ng mga taon,
Hindi matandaan kung ano ang naganap sa taglagas
Noon o ngayon,
Mga tagasunod na nakadamit na yari sa tersiyopelo,
Na naghahagikgikan sa ibabaw ng barandilya,
Nakapusód, nakaupo sa ibabaw ng lutuan,
Nang pakulinglingin ng martilyo ang mga haligi ng portiko
Bago pumasok ang mga tao na suot ang balabal-
balahibo ng mga lobo.
Sangkatauhan ng babae, uhog ng paslit,
Mga nakabukakàng hita, kusót na buhok, kumukulo
Ang gatas, ang bantot at tumpok ng mga tae.
Ang mga siglo,
Na nabubuo sa amoy-tawilis na kailaliman ng gabi,
Imbes na maglaro gaya sa ahedres
O sumayaw nang intelektuwal na ballet.
At ang mga palisada,
At ang mga buntis na  tupa,
At ang mga baboy, ang malalakas o mahihinang kumain,
At ang mga baka ay niluto sa mga bulong.

11.
Hindi Pangwakas na Paghuhukom, bagkus pista sa ilog.
Mga munting sipol, luad na manok, at minatamis na puso.
Tinahak namin ang sukal ng natutunaw na niyebe
Upang bumili ng tinapay sa distrito ng Smorgonie[vi].

Winika ng manghuhula: “Alamin ang inyong kapalaran!”
At lumutang sa sanaw ng mapulang ihi ang tau-tauhang
Demonyo. At ang isa pa, na yari sa goma, ay namatay
pag-ingit sa hangin, sa tindahang nabibili ang mga kuwento
nina Haring Otto at Melusine.

12.
Bakit ang lungsod na walang taliba at dalisay gaya ng kuwintas pangkasal ng nalimot na tribu ay patuloy na inihahain ang sarili sa akin?

Gaya ng mga bughaw at pula-kalawanging buto na ginawang butil sa Tuzigoot doon sa tansong disyerto may pitong libong siglo na ang nakararaan.

Kung saan kumikiskis ang okre sa bato ay may naghihintay para sa mga kilay at pisngi na palalamutian, bagaman sa lahat ng panahon ay wala pang lumilitaw.

Anong kasamaan ang nasa akin, anong awa ang lumikha sa akin upang maging karapat-dapat sa handog na ito?

Narito sa aking harapan, handa, ni hindi nagkulang kahit ang usok sa tsimenea, wala ni isang alingawngaw, nang humakbang ako patawid sa mga ilog na naghihiwalay sa atin.

Marahil sina Anna at Dora Drużyno ay tumawag sa akin, tatlong libong milya ang layo sa loob ng Arizona, dahil bukod sa akin ay wala nang nakababatid na nabuhay sila.

Maliksi silang lumakad sa Kalye Dike, dalawang maamong parakit mula sa Samogotia, at pagsapit ng gabi ay inilulugay nila ang pinilakang buhok ng matatandang dalaga.

Walang nauuna o nahuhuli rito; magkasabay na umiinog ang taon at ang araw.

At sa madaling-araw, ang mga bagon ng tae ay pila-pilang lumilisan at ang mga kawani ng munisipyo ay kinokolekta sa balát na bag ang mga bayad sa pagtawid.

Pinagagaralgal ang kanilang mga sasakyan, ang “Tagapaghatid” at ang “Hagibis” ay sumasalungat sa agos tungo sa Werki, at isang remero na tinudla sa bangkang Inglatera ay humandusay nang nakadipa.

Sa simbahan ng San Pedro at San Pablo, ang mga anghel ay ipininid ang kanilang mga pilik nang may ngiti sa madreng may maruruming pag-iisip.

Balbasin at suot ang wig, si Gng. Sora Klok ay umupo sa kawnter at inutusan ang kaniyang labindalawang tagapagbili.

At lahat ng Kalyeng Aleman ay itinapon ang mga nakatiklop na tela, at inihanda ang sarili para sa kamatayan at sa pananakop ng Jerusalem.

Itim at maharlika, ang ilog sa ilalim ng lupa ay kumatok sa mga bodega ng katedral doon sa libingan ni San Casimiro ang Nakababata, at sa ilalim ng halos maabong gatong na roble ng tsimenea.

Pasan ang tiklis ng utusan, si Barbara, na nakapanluksang damit, ay nagbalik mula sa Misang Litwano sa San Nicolas tungo sa tahanan ng mga Romer sa Kalye Bakszta.

Anung kinang! Ang mga niyebe sa Tatlong Krus na Buról at Buról Bekiesz ay hindi matutunaw ng hininga ng kanilang maiikling búhay.

At ano na ang alam ko ngayon, kapag pumaling sa Kalye Arsenal at muling dumilat sa walang saysay na pagwawakas ng daigdig?

Tumatakbo ako, habang nililipad ang mga seda, palagos sa iba’t ibang silid nang hindi humihinto, dahil naniniwala ako sa pag-iral ng pangwakas na pinto.

Ngunit ang hubog ng labì at mansanas at bulaklak na ikinabit sa damit ang tanging hinahayaang mabatid at tangayin kung saan.

Ang Lupa, na hindi mapagmalasakit ni masama, hindi maganda  ni hindi nakasusuklam, ay nagpatuloy nang inosente, bukás sa kirot at pagnanasa.

At ang handog ay walang halaga, kung pagkaraan, sa mga lagablab ng malalayong gabi, ay hindi nababawasan ang pait bagkus dumarami pa.

Kung hindi ko rin lang magugugol ang aking buhay at ang kanilang buhay upang ang pagtangis sa nakalipas ay magbanyuhay tungo sa armonya

Gaya ng Noble Jan Dęboróg sa segunda manong tindahan ng aklat sa Straszun, habambuhay akong hihimbing sa dalawang pamilyar na ngalan.

Ang kastilyong tore sa ibabaw ng masukal na libingan ay paliit nang paliit, at halos hindi marinig—tagulaylay ba iyon ni Mozart?—ang musika.

Sa walang tinag na liwanag, pinakislot ko ang mga labì at gumaan wari ang loob ko dahil hindi natagpuan ang mithing salita.

______________

Mga Tala
[i] Tumutukoy sa ilog Neris na sakop ng Belarus.

[ii]iTumutukoy sa  ilog na matatagpuan sa Aukštaitija, silangang Lithuania.

[iii]Tumutukoy sa Ilog Merkys sa Timog Lithuania at Hilagang Belarus.

[iv] Katumbas ng “berries” sa Ingles.

[v] Isang nayon sa Lithuania, sa distrito ng Vilnius.

[vi] Isang bayan sa Belarus.

Tatlong Tula ni Jaroslav Seifert

salin ng tatlong tula ni Jaroslav Seifert ng Czech Republic.
salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo ng Republika ng Filipinas.

Awit sa mga Dalaginding
A song about girls

Palagós sa lungsod ang dakilang ilog,
at taglay ang pitong tulay;
libong dalaginding ang bakás sa baybay
at iba-iba ang hubog.

Maalab ang palad ng dibdib sa dibdib
sa pag-ibig na may apoy;
libong dalaginding ang muling lumusong,
hawig lahat kung tumitig.

Pilosopiya
Philosophy

Tandaan ang winika ng mga pilosopo:
Ang búhay ay kay-bilis lumipas.
Tuwing hinihintay natin ang mga kasintahan
ang kisapmata’y walang hanggan.

Nobyembre 1918
November 1918

                                   Sa alaala ni Guillaume Apollinaire

Taglagas noon. Sinakop ng banyagang hukbo
ang mga dalisdis ng ubasan, ipinuwesto
ang mga riple sa mga baging na tila pugad,
at iniumang sa mga suso ni Giaconda.

Nakita namin ang naghihikahos na lupain,
mga kawal na walang binti o kamay
ngunit hindi nagmamaliw ang pag-asa,
ang pintuan ng moog ay bumubukas-bukas.

Simoy-pabango ang otonyong langit: sa ibaba
ang lungsod na kimkim ang sakiting makata,
ang bintana sa isang panggabing araw.
Heto ang helmet, ang espada, at ang baril.

Totoong sa lungsod na ito ako isinilang,
ang mga ilog nito’y umaagos nang pasuray-suray;
ngunit minsan, sa ilalim ng tulay ako’y napaluha:
ang pipa, panulat, at singsing ang kipkip ko.

Ang mga impakto sa bubungan ng katedral
ay isinusuka ang basura pababa sa mga alulod,
nakatungo sila pausli sa tuktok ng kornisa’t
pinabaho at dinungisan ng dumi ng kalapati.

Tumunog ang kampana, nahulog ang mga notang
bronse, ngunit sa sandaling ito na walang pag-asa
ay dapat tumawid ang korteho ng punerarya
doon sa mga lansangan ng Montparnasse.

Nagwika ang mga kilapsaw ng ilog sa mga ibon,
at ang mga ibon ay lumipad para sabihin sa ulap
at hinimig ang balita tungo sa kaitaasan:
hindi nagpakita ang mga bituin nang gabing iyon.

At ang Paris, na tumindig, ang Lungsod ng Liwanag,
ay nagtalukbong sa kay-lalim, kay-itim na magdamag.

Bágyo

Nabibingi ako tuwing lumalayo sa iyo, at tumitimo sa karimlan ng aking isip ang kabundukan ng brilyante. Umalis sa kailaliman ng gabi, ang bus ay inihahatid ako sa lungsod na higit na nakasisilaw sa iyo. Kabesado ng tsuper ang matatarik, kumukurbang kalsada kahit yata nakapikit. Nauunawaan ng aking mga buto ang lamig; at natatanto ng lamig ang kalabisan na mautal sa halimuyak ng matatandang pino. Lumulusong ako sa paikot, maulop na mga bangin kahit wala rito ang aklat ni Borges:  Tatanungin ko ang karimlan kung hinuhubog nito ang anito, at kung bakit kumikirot ang aking pandinig. Ano ang musika ng paglalakbay? Sumasagot ang dilim sa pamamagitan ng mga ambon. Lumuluha sa hamog ang salamin ng bus. Walang patid na biyahe ang nais ko; at kung ikaw ang aking lungsod na paroroonan, hindi ako matatakot na mabingi, gaya ng bathalang nagpakumbaba at lumakad sa lupa. Sumasapit ako sa iyo hindi upang makarinig; lumalapit ako sa iyo upang ikaw ay makaniig, at malasap ang ganap na pakikipagsapalaran—alinsunod sa tadhana ng bituin, apoy,  panaginip. . . .

[“Bágyo,” tulang tuluyan ni Roberto T. Añonuevo © 13 Mayo 2014]

Ang Lungsod at iba pang tula ni C.P. Cavafy

Tatlong tula ni C.P. Cavafy (K.P. Kavafis)
Salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo

Pagkabalam

Binabalam natin ang gawain ng mga diyos,
sa ating pagmamadali at pagiging muslak.
Sa mga palasyo ni Pítiya at ni Elewsis,
kumakayod nang matwid sina Demeter at Tetis
sa gitna ng liyab ng apoy at makapal na usok.
Ngunit malimit humahangos palabas si Metaneyra
mula sa kaniyang mariringal na silid,
gusot ang damit at buhok bukod sa nahihindik,
at madalas kabado at nanghihimasok si Peleyus.

Ang Lungsod

Sabi mo, “Magtutungo ako sa ibang lupain, sa ibang dagat.
Matutuklasan ang isa pang lungsod, na higit kaysa rito.
Bawat pagsisikap ko’y isinumpa ng kapalaran
at ang puso ko—gaya ng bangkay—ay nakalibing.
Gaano katagal mananatili ang isip sa gayong kabulukan?
Saan man ako bumaling, saan man tumingin,
ang makukutim na guho ng aking buhay ay natatanaw dito,
na maraming taon ang inilaan, ginugol, at winasak.”

Wala kang matutunghayang bagong lupain o ibang tubigan.
Hahabulin ka ng lungsod. Maglalagalag ka sa parehong
mga kalye. At tatanda ka sa parehong kapitbahayan,
at puputi ang mga buhok sa parehong mga tahanan.
Malimit kang sasapit sa parehong lungsod. Huwag umasa
sa iba—Walang barko na laan sa iyo, ni walang lansangan.
Gaya ng paglulustay mo sa buhay dito sa munting sulok,
parang winasak mo na rin ang buhay saanmang lupalop.

Ang mga Mago

Nasasagap ng mga diyos ang hinaharap, ng mga mortal ang kasalukuyan, at ng mga mago ang mga bagay na magaganap.

—Pilostratus, Buhay ni Apolonyus ng Tyana, viii. 7.

Maláy ang mga mortal sa mga nangyayari sa ngayon.
Ang mga diyos, na ganap at tanging nagtataglay
ng lahat ng Karunungan, ay malay sa mga sasapit.
At sa lahat ng bagay na magaganap, nababatid
ng mga mago ang papalapit. Ang kanilang pandinig

sa oras ng pagmumuni ay labis na nabubulabog.
Ang mahiwagang tunog ng darating na pangyayari
ay sumasapol sa kanila. At pinakikinggan nila iyon
nang may matimtimang paggalang. Samantalang
doon sa lansangan, ni walang naririnig ang madla.

Balanghagan

Isla de Santa Cruz

Isla de Santa Cruz. Kuha ni Bobby Añonuevo. Mayo 2012.

Sumusulong ang Siyudad de Zamboanga, dumarami ang wika sa pangangalakal, at hindi ito maikakaila ng pagdagsa ng mga turista sa paliparan o pantalan kahit hindi pista. Maliit ngunit siksik, ang heograpiya sa wari mo’y laberinto ng mga habing Yakan kung hindi man lalang-banig ng Sama o Badyaw. Makikitid ang lansangan at magagara ang plasa, ang paglalakad sa saliw ng awiting Chabacano ay malaya mong isiping paglalakad ni Rizal o pagsalakay ni Pershing, ngunit mananatiling panatag gaya ng Masjid Salahuddin at bukás na bukás, gaya ng tanikala ng mga paaralang may angking pasensiya o toleransiya. Kung magawi man sa Paseo del Mar at tumoma pagsapit ng takipsilim ay aasaming makatapak muli sa mamula-mulang bahura ng Isla de Santa Cruz habang sumisikat ang araw kinabukasan. Bago lumunsad ay maaaring mapukaw ang pansin ng Fort Pilar, saka mo magugunita na ang mga kanyon at pananampalataya ay gaya ng digmang nagsisilang ng kapatiran, at nagtitipon sa mga tao na may kani-kaniyang panalanging ang katuparan ay nasa pagkatunaw ng isang bungkos ng kandila.

“Balanghágan,” ni Roberto T. Añonuevo, 20 Mayo 2012.
Habing Yakan.

Habing Yakan. Kuha ni Bobby Añonuevo. 2012.

Banig ng Badjaw.

Banig ng Badyaw. Kuha ni Bobby Añonuevo. Mayo 2012.

Paseo del Mar.

Paseo del Mar. Kuha ni Bobby Añonuevo. Mayo 2012.

Talinghaga ng Pag-ibig, ni Nizar Qabbani

salin ng tatlong tula ni Nizar Qabbani.
salin sa eleganteng Filipino ni Roberto T. Añonuevo.

Kapag umibig ako

Kapag umibig ako
wari ko’y hari ako ng panahon.
Taglay ko ang mundo at lahat ng lalang nito
at sakay ng kabayo pahagibis sa araw.

Kapag umibig ako
naghuhunos akong agos ng liwanag
na ni hindi matalos ng paningin;
at ang mga tula sa aking kuwaderno’y
mistulang bukirin ng palumpong at opyo.

Kapag umibig ako
sumisirit ang tubig sa aking mga daliri
sumisibol ang mga damo sa aking dila
at kung umibig
ay nagiging panahon sa labas ng panahon.

Kapag umibig ako sa babae,
lahat ng punongkahoy
ay tumatakbong nakayapak palapit sa akin. . . .

Kapag inibig kita

Kapag inibig kita
sumisibol ang bagong wika, lumilitaw
ang bagong lungsod, at natutuklas ang mga bagong bansa.
Masasamyo ang oras gaya ng mga opyo,
tumutubo ang trigo sa mga pahina ng mga aklat,
lumilipad ang mga ibon mula sa mga mata mong hatid
ang biyaya ng pukyot,
naglalandas ang karabana sa mga suso mong taglay
ang yerbang Indio,
nahuhulog ang mga mangga sa palibot, nagliliyab
ang mga gubat, at lumalagabog ang mga tambol Nubian.

Kapag inibig kita, mapapawi sa mga suso mo ang kahihiyan
at maghuhunos kidlat, kulog, espada, at unos ng buhangin.
Kapag inibig kita, maalab na babangon at mag-aaklas
ang mga Arabeng lungsod laban sa dantaong panunupil
at sa mga panahon
ng paghihiganti laban sa mga batas ng tribu.
At ako, kapag umibig sa iyo,
ay magmamartsa laban sa kapangitan,
laban sa mga hari ng asin,
laban sa institusyonalisasyon ng disyerto.
At patuloy kitang iibigin hanggang bumaha sa buong daigdig;
Patuloy kitang iibigin hanggang sumapit ang baha sa daigdig.

Paghahambing sa Pag-ibig

Hindi ako kagaya ng iba mong mangingibig, binibini.
Kapag may nagbigay sa iyo ng ulap,
bibigyan kita ng ulan.
Kapag binigyan ka niya ng parola,
ibibigay ko sa iyo ang buwan.
Kapag binigyan ka niya ng sanga,
ibibigay ko naman ang mga punongkahoy.
At kapag binigyan ka niya ng barko,
ibibigay ko sa iyo ang pambihirang paglalakbay.